حال‌نوشت‌های بنده

حال‌نوشت‌های بنده

آن خدایی که من می‌شناسم، شب منتظر است برخیزی برای نماز شب تا خلوتی عاشقانه کند با تو...

آخرین مطالب
آخرین نظرات

۱۸ مطلب در فروردين ۱۳۹۷ ثبت شده است

فاجعه دنباله‌روی (گروه اندیشی)

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۳:۱۳ ق.ظ


در مارس 1960، سرویس مخفی آمریکا شروع کرد به بسیج تبعیدشدگان ضدکمونیست از کوبا ـ که عمده آن‌ها در میامی زندگی می‌کردند ـ تا از آن‌ها علیه حکومت فیدل‌کاسترو استفاده کند.

در ژانویه 1961، رئیس جمهور کِندی، دو روز پس از بر سر کار آمدن، از یک نقشه مخفیانه برای تجاوز به خاک کوبا آگاه شد. سه ماه بعد، جلسه مهمی در کاخ سفید تشکیل شد که در آن، کندی و مشاورانش، همه به این تجاوز نظامی رأی موافق دادند.

در هفدهم آوریل 1961، یک دسته 1400 نفره از کوبایی‌های تبعید شده، از طریق خلیج خوک‌ها در ساحل جنوبی کوبا و با کمک نیروی دریایی و نیروی هوایی آمریکا و سیا، وارد خشکی شدند. هدف آن‌ها سرنگونی حکومت کاسترو بود. اما هیچ‌چیز، مطابق برنامه پیش نرفت. در روز اول، حتی یک کشتی پشتیبانی هم به ساحل نیامد. نیروی هوایی کوبا، دو کشتی اول را غرق کرد و دو کشتی دیگر به آمریکا بازگشتند. روز بعد، ارتش کاسترو، به طور کامل آن دسته را محاصره کرد. روز سوم، 1200 نفر که هنوز زنده مانده بودند، بازداشت و به زندان‌های نظامی منتقل شدند.

از تجاوز کندی به خلیج خوک‌ها، به عنوان یکی از بزرگ‌ترین شکست‌های تاریخ سیاست خارجی آمریکا، یاد می‌شود. این که بر سر چنین نقشه‌ای توافق شد، خود بسیار عجیب بود؛ چه برسد به این که به مرحله اجرا هم رسید!

تمام فرضیه‌هایی که این حمله بر مبنای آن‌ها بنا شده بود، پر از خطا بود. مثلاً تیم کندی، کاملاً قدرت نیروی هوایی کوبا را دست‌کم گرفته بود. همچنین انتظار می‌رفت در شرایط اضطراری، اعضای آن دسته بتوانند خود را در کوه‌های اسکامبری مخفی کنند و یک جنگ زیرزمینی علیه کاسترو راه بیندازند. یک نگاه به نقشه نشان می‌دهد آن پناهگاه، حدود صد مایل با خلیج خوک‌ها فاصله دارد و یک باتلاق غیرقابل‌گذر هم در این میان وجود دارد. با وجود این، کندی و مشاورانش، جزء هوشمندترین افرادی‌اند که تا کنون، رهبری دولت آمریکا را دست گرفته‌اند.

اروینگ جانیس، استاد روانشناسی، ناکامی‌های زیادی را بررسی کرده است. او نتیجه گرفت، تمام آن ناکامی‌ها در این الگو مشترک‌اند: اعضای یک گروه همبسته، با ایجاد توهم (به طور ناخواسته) روحیه‌ای تیمی در میان خود ایجاد می‌کنند. یکی از این تصورات، باور به شکست‌ناپذیر بودن است. «اگر هم سرگروه‌ها (در این مورد کندی) و اعضای آن، از موفقیت اطمینان داشته باشند، آن‌وقت شانس هم با ما یار خواهد بود!» پس از آن، توهم اتفاق آراست. اگر دیگران همه هم‌نظرند، هر نظر مخالف، ناگزیر اشتباه است. هیچ‌کس نمی‌خواهد با نه گفتن، اتحاد گروهی را به‌هم بزند. دست آخر، همه خوشحال‌اند از این که عضوی از این گروه‌اند. بیان کردن مخالفت‌ها، به معنای خط خوردن از گروه است. در گذشته، چنین طغیان‌هایی منجر به مرگ می‌شد. به همین خاطر است که ما اصرار می‌کنیم به نفع گروه نظر بدهیم.

نتیجه‌گیری: اگر خود را در میان یک گروه نزدیک و هم‌عقیده یافتی، باید آنچه را در ذهنت می‌گذرد بیان کنی، حتی اگر گروه به آن علاقه‌ای نشان ندهد. فرضیات ضمنی را زیر سؤال ببر، حتی اگر این کار باعث شود از آسایش دور باشی. اگر رهبریِ یک گروه را بر عهده داری، یک نفر را به عنوان «مخالف» منصوب کن. او احتمالاً محبوب‌ترین فرد گروه نخواهد بود، اما شاید مهم‌ترین عضو باشد.

  • محمدحسین ظرافتی

یادداشت‌هایی از شیوه حکومت امام علی (ع)

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۳۱ ق.ظ

یادداشت‌هایی از کتاب "آن است شیوه حکومت (فرمان حضرت علی علیه‌السلام به مالک اشتر)"؛

اثر: سیدمهدی شجاعی


  • محمدحسین ظرافتی

از خدا می‌خواهم...

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۲۳ ق.ظ

ای مالک!

من از خدا می‌خواهم که با رحمت فراگیرش و قدرت بی‌منتهایش در برآوردن تمامی حاجات، مرا و تو را به انجام آنچه رضای اوست موفق گرداند.

آنچنان که در پیشگاه او و خلقِ او حجتی آشکار داشته باشیم.

با حسن شهرت در میان بندگان و یادگار زیبا در شهرها و کمال نعمت و افزونی کرامت.

و این که عاقبت من و تو را به سعادت و شهادت ختم فرماید که به دیدار او سخت مشتاقیم.


و سلام بر رسول خدا و خاندان پاکزاد و پاک‌طینتش؛

سلامی فراوان و تمام و کمال؛

والسلام.


  • محمدحسین ظرافتی

سنت نیکو

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۲۱ ق.ظ

ای مالک!

بر تو واجب است که آنچه بر پیشینیان تو رفته است، پیوسته در خاطر آوری؛

از حکومتی که به عدالت داشته‌اند یا سنتی که به نیکویی گذاشته‌اند یا اثری که از پیامبرمان (صلی الله علیه وآله) مانده یا فریضه‌ای که در کتاب خدا آمده.

و اقتدا کنی به آنچه در عمل از ما دیده‌ای.

و تلاش کنی به تبعیت از آنچه من در این عهدنامه بر عهده‌ات نهاده‌ام.

چرا که با این عهدنامه، من حجتم را بر تو تمام کردم تا بهانه‌ای برای تو باقی نماند که تو را به پیروی از هوای نفست بکشاند.


  • محمدحسین ظرافتی

مهار خشم

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۱۸ ق.ظ

ای مالک!

تلاش کن که خشمت را مهار کنی و آتش غضبت را فرو بنشانی و دست و زبانت را از خشونت و اذیت باز داری.

و این همه را در صورتی می‌توانی، که در عکس‌العمل، تعجیل نکنی و رفتار قهرآمیز را به تأخیر بیفکنی تا آتش خشمت فرو بنشیند و زمام اختیارت به دست آید.

و به چنین اقتدار و تسلط بر نفسی، نمیرسی مگر که تذکر و دغدغه بازگشت به سوی خدا را در وجودت تقویت کنی.


  • محمدحسین ظرافتی

استفاده شخصی

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۱۶ ق.ظ

ای مالک!

مبادا از آنچه متعلق به همه مردم است، استفاده شخصی کنی و برای خود سهمی بیش از دیگران قائل شوی.

و مبادا آنچه را که همگان می‌بینند، ندیده بگیری و خود را به ندانستن بزنی.

قاعده این است که آنچه امروز در دست توست، از تو گرفته و تحویل دیگری می‌شود.

و به زودی پرده از کار، کنار می‌رود.

و باطن امور پدیدار می‌شود.

و داد مظلوم را از تو می‌ستانند و او را به حقّش می‌رسانند.


  • محمدحسین ظرافتی

موعد کار

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۱۴ ق.ظ

ای مالک!

بپرهیز از شتاب در انجام آن کارها که موعدش فرا نرسیده.

و از سستی در انجام آن کارها، که شرایطش مهیا شده.

و از پافشاری در انجام آن کارها که وجوه آن ناشناخته مانده است.

یا کاهلی در انجام آن کارها که تکلیف آن روشن شده.

و خلاصه:

هرچیز و هرکس را در جای خودش بنشان.

و هرکاری را در وقت خودش به سرانجام برسان.


  • محمدحسین ظرافتی

منّت گذاشتن

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۱۲ ق.ظ

ای مالک!

بپرهیز از این که به خاطر کارهای خوبت بر سر مردم منت بگذاری و کارهای خوبت را برتر از آنچه هست، به چشم آری و آنچه را که وعده کرده‌ای و متعهد شده‌ای، به جا نیاری.

چرا که:

منّت گذاشتن، کار خوب را باطل و نابود می‌کند.

و بزرگ جلوه دادن، نور حق را خاموش می‌کند.

و خلاف گفته عمل کردن، نزد خدا و مردم، گناه بزرگی است که بخشیده نمی‌شود.

خداوند متعال می‌فرماید:

«گناهی بزرگ و نابخشودنی است این که به آنچه می‌گویید، عمل نکنید»


  • محمدحسین ظرافتی

غرور و خودپسندی

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۰۹ ق.ظ

ای مالک!

بترس از عجب و غرور و خودپسندی.

و از تکیه بر آنچه موجب خود پسندی‌ات می‌شود.

و نیز بپرهیز از دوست‌داشتن تملق و دل دادن به آن، که این از بهترین فرصت‌های شیطان است تا تسلط یابد و کارهای خوب افراد نیکوکار را تباه گرداند.


  • محمدحسین ظرافتی

ریختن خون به ناحق

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۰۷ ق.ظ

ای مالک!

بترس از خون‌ها و ریختن‌شان به ناحق و ناروا.

و هیچ‌چیز به اندازه ریختن خون ناحق، گریبان‌گیر انسان نمی‌شود و عذاب و عقوبت ندارد و نعمت‌ها را نابود نمی‌کند و از مهلت عمر و حکومت نمی‌کاهد.

و اولین چیزی که خداوند سبحان، در قیامت به حساب آن می‌رسد، خون‌هایی است که بندگان از یکدیگر ریخته‌اند.

پس تحکیم قدرت و حاکمیت را در ریختن خون ناحق مَبین و بدان که به یقین، ریختن خون ناحق، موجب تضعیف حاکمیت و سست شدن پایه‌های حکومت و بلکه موجب زوال و انتقال حکومت می‌شود.

و نه در نزد خدا و نه من، هیچ عذری برای قتل عمد پذیرفته نیست.

و اجرای حکم قصاص درباره آن قطعی است.

و اگر به غیر عمد، مرتکب قتل شدی و تازیانه‌ات یا شمشیرت یا دستت یا مشتت یا تحرک بیشترت در مجازات و تأدیب، موجب قتل کسی شد، مبادا که غرور قدرت و تسلط حاکمیت، باعث شود که در انجام وظایفت در قبال اولیاء دَم کوتاهی کنی.


  • محمدحسین ظرافتی

عهد و پیمان

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۲:۰۲ ق.ظ

ای مالک!

پیشنهاد صلح و آشتی را از دشمنت بپذیر که موجب خشنودی خداست.

چرا که صلح، سپاه و لشکرت را به آسایش می‌رساند و تو را از دغدغه‌هایت می‌رهاند.

و مملکتت از گزند در امان می‌ماند.

ولیکن پس از پیمان صلح، مراقب دشمن باش و بسیار مراقب دشمن باش!

چه بسا که دشمن نزدیک شده باشد تا روزنه‌های غفلت را پیدا کند.

پس در سنگر احتیاط بمان و از خوش‌گمانی بپرهیز.

و اگر با دشمن خود پیمان بستی یا به او امان دادی، به عهد خود وفا کن و بر امان خود استوار بمان.

و جان خودت را سپر پیمانت قرار ده (به جان بر سر پیمان بمان) چرا که در میان واجبات خدا، بین مردم، علیرغم همه اختلاف نظرها و سلیقه‌ها، بر هیچ‌چیز به اندازه «ارزشمندی وفای به عهد» اتفاق نظر نیست.

مسلمانان جای خود، حتی مشرکین نیز وفای به عهد را در میان خود لازم می‌شمرند، چرا که عواقب نقض پیمان را چشیده‌اند و زیان‌های آن را دیده‌اند.

پس هرگز تعهداتت را آلوده خلل و خیانت مکن.

و عهد و پیمانت را مشکن.

و بر دشمنت هم خدعه و نیرنگ، روا مدار.

این همه، ایستادن در مقابل خداست.

که جز جاهل سنگدل سیاه روزگار، مرتکب این کار نمی‌شود.

خداوند از سر رحمتش نسبت به بندگان، عهد و پیمان را مأمنی قرار داده تا در حفاظ آن پناه بگیرند و حریم مطمئنی که در آن به آرامش برسند و سنگر و سایه‌بانی که از آن بهره‌مند شوند.

پس در این عرصه، نه جای خیانت است، نه خدعه و نه فریب و نیرنگ.

و پیمان را به گونه‌ای نبند که راه بهانه‌جویی و تأویل برایت باز باشد.

و پیمان را به گونه‌ای نبند که پس از انعقاد آن بتوانی با استفاده از بازی در کلام و استعاره و ایهام، راه فرار از تعهداتت پیدا کنی.

و مبادا دشواری تعهداتت سبب شود که پیمانت را بشکنی یا بر سر آن نمانی؛

چرا که هر پیمانی به محض انعقاد، تعهد در قبال خدا محسوب می‌شود.

چرا که تحمل سختی کار، که امید فرج در آن است و عاقبت خیر پیش روی آن، بهتر است از فریب و نیرنگ که هم مدام نگران تبعات آن باشی و هم با مؤاخذه جدّی خداوند مواجه شوی و در دنیا و آخرت از بخشش او محروم بمانی.


  • محمدحسین ظرافتی

گمان ستم...

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۱:۵۳ ق.ظ

ای مالک!

اگر مردم بر تو گمان ستم بردند، (بر این گمان بی‌اعتنا نمان) خود را به روشن کردن آنان و رفع سوءظن‌شان و تصحیح قضاوت‌شان ملزم بدان!

این کار، یعنی توضیح و اعتذار.

اگرچه برای تو سختی دارد اما احترام به مردم و رفاقت با آنان محسوب می‌شود.

و تو را به مقصد و مقصودت که پایبندی مردم به حق و حقیقت است می‌رساند.


  • محمدحسین ظرافتی

خواص و نزدیکان

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۱:۵۰ ق.ظ

ای مالک!

هر حاکمی را خواص و نزدیکانی است که اهل برتری‌جویی‌اند و گردن‌فرازی، و در تعاملات، کم‌انصافی.

نهال این نگاه را با بستن آب به روی ریشه‌های آن بخشکان.

به هیچ یک از خویشان و اطرافیانت، زمینی را با شرایط ویژه واگذار نکن و مبادا که کسان تو با اتکاء به جایگاه تو قراردادی با همسایگان خود ببندند که به زیان دیگران تمام شود.

به فرض، سهم آب بیشتری طلب کنند یا در مشارکت، کار و بار خود را بر دوش دیگری بگذارند و بهره یکسان ببرند.

لذتش نصیب آنان می‌شود و وزر و وبالش در دنیا و آخرت، دامن تو را می‌گیرد.

و به حق، پایبند باش در مورد همگان، دور یا نزدیک، به نسبت یکسان و در این امر صبور باش و با خدا معامله کن.

و نسبت به خویشان و نزدیکانت، در این مسیر، هرچه پیش آمد بپذیر.

و در تحمل سنگینی این بار، دل به عاقبت کار و جهان ماندگار، خوش دار.

که این مسیر، سرانجامش ستودنی و دوست‌داشتنی است.


  • محمدحسین ظرافتی

فاصله دیدارهایت با مردم...

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۱:۴۴ ق.ظ

ای مالک!

مگذار فاصله دیدارهایت با مردم، زیاد شود.

چرا که روی درپوشیدن حاکمان از مردم، خود، به نوعی در تنگنا قرار دادن‌شان محسوب می‌شود.

و موجب بی‌خبری حاکمیت از مشکلات مردم می‌شود.

و اگر حاکم از مردم روی درپوشد، آنچه را که باید بداند، بر او پوشیده می‌ماند.

و چنین می‌شود که کوهی را کاه می‌بیند و کاهی را کوه تصور می‌کند.

زیبا در نظرش زشت می‌شود و زشتی به چشمش زیبا می‌آید.

و خلاصه تشخیص حق و باطل برایش دشوار می‌شود.

چرا که حاکم هم به هر حال آدمیزاد است.

و اگر مشکلات مردم از او پنهان شود، نمی‌فهمد.

و این طور نیست که حق، نشان و علامتی آشکار داشته باشد که بشود راست و دروغ را به‌راحتی تشخیص داد.

و به هر حال، از دو حال خارج نیست:

یا تو کسی هستی که خود را در رعایت و اجرای حق، مقیّد می‌شمرد و بی‌دریغ می‌بخشد.

پس چرا باید خود را از دیدرس، دور نگاه داری و حق واجبی را به سرانجام نرسانی و کار خوبی را که می‌توانی، نکنی.

یا کسی هستی که نه دست بخشیدن دارد و نه دغدغه خیر رسانیدن.

در این حال هم، مردم به سرعت تو را می‌شناسند و امید از تو می‌برند و دست نیاز به سوی تو نمی‌آرند.

ضمن این که اساساً اکثر درخواست‌های مردم، هیچ بار اضافه‌ای بر دوش تو نیست.

یا شکایت از ظلمی است که نمی‌باید و شده.

و یا مراعات حق و انصافی است که می‌باید و نشده.


  • محمدحسین ظرافتی

رسیدگی به کارهای خودت

دوشنبه, ۱۳ فروردين ۱۳۹۷، ۰۱:۳۸ ق.ظ

ای مالک!

کارهایی هست که خودت ناگزیری از انجام‌شان:

پاسخگویی به کارگزارانت در مواردی که کاتبانت از عهده برنمی‌آیند؛

و دیگر:

به‌روزرسانی انجام امور مردم؛

آن کارها که از ظرفیت و حوصله آنان سرریز می‌شود.

و کار هر روز را همان روز به سرانجام برسان؛ چرا که هر روز ظرف زمانی است مختص کارهای همان روز.

و برای ارتباط میان خودت و خدا، بهترین وقت و پربارترین زمانت را برگزین.

اگرچه همه آن اوقات که تو صادقانه در اندیشه خدمتی و مردم در آسایش و راحت، برایت عبادت است.

و از جمله اعمالی که بر عیار خلوص در دین خدا می‌افزاید، برپاداشتن واجباتی است که خاص اوست.

پس هنگام ادای هر فریضه در شب و روز، تن به خدا بسپار و از آنچه باعث تقرّبت به خداست، کم مگذار و خدشه و کاستی به میان میار، و از هر گزندی که بر جسمت برسد، بیم مدار.

و هنگام اقامه نماز با مردم، نماز را به گونه‌ای بخوان که نه مردم را برمانی و نه نماز را ضایع گردانی.

چرا که در میان مردم هستند کسانی که یا بیماری دارند یا مشغله و گرفتاری.

و من از رسول خدا (صلی الله علیه و آله) آن زمان که مرا به یمن می‌فرستاد، پرسیدم:

با آنان چگونه نماز گزارم؟ فرمود:

«در نماز، مراعات ضعیف‌ترین‌شان را بکن و بر مؤمنین مهربان باش»


  • محمدحسین ظرافتی